Veel chronisch zieken zijn door hun beperking vaak noodgedwongen flexibeler dan gezonde mensen. Maar de coronatijd is voor hen extra lastig, want zij kunnen zonder zorg steeds minder vooruit.

Als alle zorg wegvalt: wat gebeurt er dan met chronisch zieken? Dit heb ik mij in de loop der jaren wel eens vaker afgevraagd. Het is zo’n vraag die even door je hoofd spookt, maar waarvan je denkt – en hoopt – dat ie nooit beantwoordt hoeft te worden. Sinds de corona-uitbraak werd dit echter toch een beetje werkelijkheid.

Dag na dag kwamen er afschuwelijke berichten naar buiten: meer ziekenhuisopnames, meer mensen op de intensive care en meer doden. De eerste stevige maatregelen werden getroffen in Brabant: mijn thuiswerkavontuur begon.

Ineens mochten we elkaar in Nederland niet meer de hand schudden, 1,5 meter afstand houden werd ‘het nieuwe normaal’. Het voelde raar bij mijn bezoek aan het ziekenhuis. Niet veel later werd ook mijn vaste bezoek aan de fysiotherapeut anders van aard. De vraag werd gesteld of het masseren van mijn nek- of kaakspieren wel écht nodig was.

Ondertussen ging ook de rest van Nederland massaal thuiswerken. Het werd rustig op straat. Ziekenhuisafspraken gingen niet meer door. De operatie waarop ik al maanden wachtte, werd uitgesteld. Ik leunde volledig op de fysiotherapeut, tot ook hij zijn deur moest sluiten.

We stapten over op videobellen. Ik leerde mijn vriend om de massages over te nemen. Wat een hoop YouTube-video’s heb ik gekeken! Hopeloos probeerde ik allerlei soorten massageolie uit. Alles haalde ik uit de kast in de hoop mijn fysiotherapeut enigszins te vervangen, om deze bijzondere tijd door te komen.

De gevolgen van de crisis voor chronisch zieken werd steeds zichtbaarder. Ik ben me ervan bewust dat het bij mij op zich allemaal nog meevalt. Zeker in vergelijking met al die mensen die verplicht opgesloten zitten in verpleeghuizen, instellingen voor gehandicapten of begeleid-woonprojecten. Het lijkt me vreselijk geen bezoek meer te mogen ontvangen, of niet meer op bezoek te kunnen bij iemand waarvan je weet dat die daar enorm behoefte aan heeft, of waaraan je de situatie niet uit kunt leggen.

Veel mensen met een chronische ziekte zijn gewend flexibel te moeten zijn. Hun lichaam heeft met regelmaat plots een verrassing voor hen in petto. Als ik naar mezelf kijk, gebeurt het regelmatig dat ik mijn plannen om moet gooien. Een dagje weg noodgedwongen inruilen voor een dag thuis is mij niet onbekend.

Nu zit (bijna) iedereen al enkele maanden thuis. Gezonde mensen pakken hun tuinen spontaan aan, hebben de grote voorjaarsschoonmaak eerder klaar dan vorige jaren en ruimen massaal op.

Voor chronisch zieken hebben de coronamaatregelen heel andere gevolgen. Daar stopte huishoudelijke hulp en niet-acute thuiszorg. Er moest gekozen worden op welke dag ze aangekleed konden worden: geen vrijwillige, maar een verplichte pyjamadag. Alles om de kansen op het coronavirus voor risicogroepen te verkleinen.

Hoewel het soms nog meer behelpen is, leer ik ook van deze periode. Zo is zorg niet vervangbaar of uit te stellen. En partners kunnen best goed masseren, maar lang niet zo goed als een fysiotherapeut.

Gelukkig worden de maatregelen langzaamaan weer wat versoepeld en mag ik bijvoorbeeld weer naar mijn fysio toe. Hartstikke fijn, maar ik ben ook bang voor de gevolgen die de afgelopen periode op mijn lichaam heeft. Hoe lang gaat het duren voordat mijn lijf weer ‘normaal’ is. Deze vraag zal veel (chronisch) zieken bezighouden. Het opstarten van de fysiotherapeuten is pas een begin. Veel andere zorgbehandelingen die keihard nodig zijn, laten nog op zich wachten. Hoelang gaat het duren voor alle voorheen zo noodzakelijke zorg voor (chronisch) zieken weer toegankelijk is?

Deze coronatijd raakt ons allemaal, maar de kloof tussen ziek en gezond blijft ook nu onverminderd bestaan.

Deze gastopinie stond in BNDeStem van woensdag 20 mei 2020. Deel dit onbekendere thema verder!

Christel Verbogt uit Halsteren is oprichtster van Christel PowerOnWheels, waarmee zij meer bewustwording geeft voor (on)toegankelijkheid en vooroordelen waar mensen met een beperking mee te maken hebben. Poweronwheels richt zich op wat nog wél kan: denk in mogelijkheden, niet in beperkingen.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *